Tường bị nứt chân chim là những vết nứt mảnh, nông, đan nhau như mạng nhện hay mai rùa, nằm ở lớp vữa trát hoặc lớp sơn bả. Nguyên nhân chủ yếu là vữa trát co ngót khi khô, trát quá dày hoặc trát dưới nắng gắt, và sơn cũ lão hoá. Loại nứt này không ảnh hưởng kết cấu. Trong nhà chỉ cần trét và sơn lại; tường ngoài nên xử lý sớm vì nước mưa sẽ theo khe ngấm vào.
| Dạng nứt | Nằm ở lớp | Nguyên nhân | Cách xử lý |
|---|---|---|---|
| Mạng lưới rất mảnh, chỉ thấy khi nhìn nghiêng | Sơn phủ | Sơn lão hoá, sơn lớp dày, sơn lên lớp chưa khô | Xả nhám, sơn lót, sơn lại |
| Mạng lưới đa giác, sờ thấy gờ nhẹ | Bột bả | Bả quá dày, bột kém | Cạo bỏ bột bả, bả lại |
| Mạng lưới rộng hơn, gõ không bộp | Vữa trát | Vữa co ngót, thiếu tưới ẩm | Trét, dán lưới, bả |
| Nứt chân chim kèm vữa bộp khi gõ | Vữa trát bong khỏi gạch | Trát trên nền bẩn, khô | Đục bỏ, trát lại |
| Một vết dài, xiên, rộng | Xuyên khối xây | Kết cấu, lún | Không phải chân chim, mời kỹ sư |
Vì sao tường bị nứt chân chim
- Vữa co ngót. Vữa xi măng mất nước khi đông kết, thể tích nhỏ lại. Bề mặt khô nhanh hơn bên trong nên co trước và nứt thành mạng lưới.
- Trát quá dày một lần. Lớp trát dày co ngót nhiều. Thợ thường chia nhiều lớp mỏng khi tường lồi lõm.
- Trát lúc nắng gắt, gió mạnh, không tưới ẩm. Mặt vữa khô quá nhanh.
- Tỷ lệ vữa không hợp. Nhiều xi măng quá hoặc cát bẩn, cát quá mịn làm vữa co ngót mạnh hơn.
- Bột bả dày và sơn sớm. Bả nhiều lớp dày, sơn khi bột bả chưa khô hẳn làm màng sơn nứt.
- Sơn lão hoá. Sơn ngoài trời dưới nắng nhiều năm mất độ đàn hồi, nứt thành mạng.
Phân biệt nứt chân chim với nứt kết cấu
- Hình dạng: chân chim là mạng lưới nhiều vết mảnh, không có hướng rõ. Nứt kết cấu thường là một hoặc vài vết chạy dài theo một hướng: xiên, dọc, ngang, bậc thang.
- Độ sâu: cạo thử một chút lớp sơn và vữa. Nứt chân chim dừng ở lớp trát, gạch bên dưới liền.
- Vị trí: nứt kết cấu hay bắt đầu từ góc cửa, chân tường, chỗ tường giao nhau.
- Thay đổi: nứt chân chim ổn định. Vết nứt dài ra, rộng ra theo tuần là dấu hiệu khác.
Nếu thấy vết nứt dài, xiên, rộng từ vài milimet trở lên, hoặc kèm cửa kẹt, sàn lún, hãy mời kỹ sư kết cấu kiểm tra thay vì trét như nứt chân chim.
Cách xử lý tường nứt chân chim trong nhà
Nứt chỉ ở lớp sơn
- Xả nhám nhẹ toàn bộ vùng nứt để bề mặt phẳng.
- Lau bụi.
- Lăn sơn lót, sau đó sơn phủ hai lớp mỏng.
Nứt ở lớp bột bả
- Cạo bỏ lớp bột bả nứt đến lớp vữa.
- Bả lại lớp mỏng, chờ khô, bả lớp thứ hai.
- Xả nhám, sơn lót, sơn phủ.
Nứt ở lớp vữa trát
- Gõ kiểm tra. Chỗ bộp thì đục bỏ, trát lại.
- Chỗ vữa chắc: dùng dao mở rộng các vết nứt lớn hơn một chút, làm sạch.
- Trét keo hoặc bột trét đàn hồi vào các vết nứt.
- Nếu nứt dày đặc hoặc đã sửa mà vẫn nứt lại: phủ một lớp bột bả mỏng, dán lưới sợi thuỷ tinh vào khi bột còn ướt, bả phủ lớp nữa cho kín lưới.
- Chờ khô, xả nhám, sơn lót, sơn phủ.
Tường ngoài bị nứt chân chim
Tường ngoài nứt chân chim là đường cho nước mưa vào. Đây là nguyên nhân thường gặp của thấm tường mặt trong.
- Rửa sạch rêu, bụi, sơn phấn hoá. Để khô.
- Trám các vết nứt rõ bằng vật liệu đàn hồi dùng ngoài trời.
- Quét một lớp chống thấm cho tường đứng, loại có độ đàn hồi để che các vết nứt nhỏ.
- Sơn lót ngoại thất, sơn phủ ngoại thất hai lớp.
Tường cao phải bắc giàn hoặc đu dây, nên thuê đội thợ có thiết bị an toàn.
Làm sao để tường mới trát ít bị nứt chân chim
- Tưới ẩm tường gạch trước khi trát.
- Trát nhiều lớp mỏng thay vì một lớp dày.
- Tránh trát lúc nắng gắt; che nắng, tưới ẩm bảo dưỡng mặt trát vài ngày.
- Chờ vữa khô đủ lâu trước khi bả, và chờ bột bả khô hẳn trước khi sơn theo hướng dẫn của hãng.
Câu hỏi thường gặp
Tường bị nứt dăm có sao không?
Nứt dăm (nứt chân chim) không ảnh hưởng đến kết cấu. Trong nhà chủ yếu là thẩm mỹ. Tường ngoài bị nứt dăm cho nước mưa ngấm, nên trám và sơn chống thấm lại.
Tường bị nứt da quy là gì?
Nứt da quy là cách gọi khác của nứt chân chim: mạng lưới vết nứt nhỏ chia bề mặt thành ô như mai rùa. Thường do vữa trát hoặc bột bả co ngót.
Tường bị nứt lớp sơn có cần cạo hết không?
Nếu chỉ lớp sơn nứt và vẫn bám chắc thì xả nhám rồi sơn lại. Nếu sơn bong thành vảy hoặc bột bả bên dưới bở thì cạo đến lớp chắc rồi bả lại.
Tường bị nứt nhỏ có cần gọi thợ không?
Nứt chân chim trong nhà có thể tự trét và sơn. Gọi thợ khi tường cao ở mặt ngoài, diện tích lớn, hoặc vết nứt có dấu hiệu kết cấu thì mời kỹ sư.
Tường bị nứt thấm nước có phải do nứt chân chim?
Ở tường ngoài, nứt chân chim là đường nước mưa vào hay gặp nhất. Nếu vết thấm mặt trong nằm đúng chỗ tường ngoài nứt chân chim và nặng hơn sau mưa, nên trám vết nứt và quét chống thấm mặt ngoài trước khi sửa mặt trong.
Tường bị nứt sơn có phải trát lại không?
Không cần nếu chỉ lớp sơn hoặc lớp bả nứt còn vữa bên dưới chắc. Chỉ đục trát lại khi gõ nghe bộp, vữa bở hoặc tách khỏi gạch.